“Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna 75+1” – plenerowa wystawa książnicy

Przy okazji XI Festiwalu Literackiego Preteksty otwieraliśmy dwie wystawy. Jedną z nich można oglądać na skwerze przy pomniku św. Wojciecha do końca października.
Pomysł na jubileuszową wystawę podyktował kalendarz. W 2020 roku Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna skończyła 75 lat. I na ubiegły rok planowaliśmy okolicznościową ekspozycję. Dlaczego więc oglądacie ją Państwo rok później? Odpowiedź jest oczywista – pandemia pokrzyżowała nasze plany. Może jednak dobrze się stało? – w ubiegłym roku inne sprawy zajmowały uwagę nas wszystkich.
Tytuł wystawy jest matematycznym działaniem – „Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna 75+1”. Dlaczego nie 76? Przede wszystkim dlatego, by podkreślić odrębność pandemicznego roku – roku, w którym po raz pierwszy w całej swojej historii Biblioteka musiała zamknąć – aż na kilkadziesiąt dni – swoje podwoje dla Czytelników, a między regały „wprowadził się” reżim sanitarny.
Tak pokrótce wygląda historia tej wystawy, a jak wygląda 75-letnia historia Biblioteki Publicznej Miasta Gniezna? Przekonajcie się Państwo sami.
Nad realizacją wystawy czuwała Alicja Twardowska, kierownik Działu Gromadzenia, Opracowania i Bibliografii Regionalnej BPMG. Jej zawdzięcza ona obecny kształt, w tym podział tematyczny: Wnętrza, Sieć biblioteczna, Ludzie, Dokumenty i Czas pandemii.
Pandemiczny rok w Bibliotece uwiecznił fotografik Sebastian Uciński, któremu w podziękowaniu kłaniamy się nisko.

 

 

“LEM” plastycznie interpretacje książek Lema

Polski Sejm ustanowił rok 2021 Rokiem Stanisława Lema. Dlaczego? No cóż, takiego umysłu jak Lem nie spotyka się codziennie. Pisarz, filozof, futurolog, krytyk; znał się także na fizyce, chemii, medycynie. Jego dzieła, jak „Eden” czy „Solaris” to nie tylko świetna lektura, ale także przejmujące dzieła poruszające takie tematy, rozwój nauki i techniki, natura ludzka, możliwość porozumienia się istot inteligentnych czy miejsce człowieka we Wszechświecie. To jeden z nielicznych polskich autorów, którzy zyskali światowe uznanie – jego dzieła przetłumaczono na ponad 40 języków.

W klimat dzieł Lema wprowadzi Was świetna wystawa, którą otworzyliśmy jeszcze w ramach XI Festiwalu Literackiego Preteksty w holu przy ul. Staszica. Można na niej zobaczyć ilustracje do jego książek opatrzone celnymi cytatami, które pozwolą Wam zapoznać się z próbką twórczości tego nietuzinkowego autora. Szczególnie polecamy przyjrzeć się genialnym, zwariowanym grafikom Daniela Mroza, który stworzył najsłynniejsze ilustracje do opowiadań Stanisława Lema oraz (co nie każdy wie) oprawę graficzną kultowego “Przekroju”.

Wystawę oglądać można do końca września.

Ostatni dzień Pretekstów

Sześć wydań jednej książki to sukces, którym pochwalić może się mało który autor. A takie osiągnięcie ma na swoim koncie Daniel Wyszogrodzki – polski tłumacz i autor i dziennikarz muzyczny, spotkanie z którym rozpoczęło ostatni dzień tegorocznych Pretekstów.

Książka o której mowa, to oczywiście „Satysfakcja – The Rolling Stones”, czyli biografia jednego z najbardziej znanych zespołów na świecie. Pozycja ta wpłynęła na całe pokolenia zainteresowanych muzyką Polaków, a którą takie osobowości radiowe jak Piotr Stelmach potrafią cytować ją z pamięci.

Podczas spotkania w Latarni na Wenei autor opowiadał o swoich spotkaniach ze znanymi ludźmi, z którymi zetknęła go praca zawodowa (grał na przykład trupa u Polańskiego), ale także o swoich spotkaniach ze Stonesami, współpracą z Leonardem Coenem czy pracą przy tłumaczeniu musicali. Gratką dla zebranych była z pewnością także możliwość nabycia pierwszej powieści autora (świeżo wydanej) pod tytułem „Plac Leńskiego”.

Czy łatwo jest zrobić analizę stylistyczno-tematyczną piosenki disco polo? O to można było zapytać Michała Rusinka, który z gnieźnieńską publicznością spotkał się na dziedzińcu Starego Ratusza. Ten literaturoznawca, tłumacz i pisarz, który przez piętnaście lat był sekretarzem Wisławy Szymborskiej dał się poznać nie tylko jako rozmówca o wysokiej kulturze osobistej, ale także osoba żywo zainteresowana współczesnym językiem polskim.

Autor opowiadał bowiem wiele o kolekcjonowaniu „pypci na języku”, czyli sprzecznych, zaskakujących i zabawnych lapsusów językowych. Sporo miejsca poświęcono także problemowi kanonu lektur szkolnych, jakości warstwy tekstowej współczesnych przebojów muzycznych oraz zatrważająco niskiemu poziomowi języka polityki. Oczywiście publiczność pytała także o postać naszej pierwszej literackiej Noblistki, o której codziennych zabawnych przyzwyczajeniach Michał Rusinek w niejednym wywiadzie i wspomnieniu już opowiadał.

Całkiem sporą częścią publiczności były tym razem osoby całkiem młode, gdyż akurat ten gość Pretekstów niejedną mądrą książkę dla dzieci wydał. Oczywiście wszyscy – i ci młodsi i ci starsi – mogli na swoich egzemplarzach otrzymać autografy, które z pewnością będą cenną pamiątką z tego interesującego spotkania.

Tegorocznej Preteksty zakończył przejmujący spektakl „Myszy i Ludzie” Teatru Wszelki Wypadek, który obejrzeć można było w Latarni na Wenei. I był to finał naprawdę godny tego wspaniałego festiwalu.

Aktorzy teatru prowadzonego przez Tomasza Kujawskiego w Miejskim Ośrodku Kultury pokazali się od jak najlepszej strony. Interpretacja jednej z najważniejszych powieści Johna Steinbecka zrealizowana i zagrana została doprawdy po mistrzowsku. Minimalizm scenografii tylko podkreślał dobre przygotowanie aktorów, którzy autentycznie odmalowali przed publicznością historię o pogoni za amerykańskim snem, prawdziwej przyjaźni oraz wykluczeniu kobiet. Szczególne słowa uznania należą się Tomaszowi Kujawskiemu, odtwarzającemu rolę niepełnosprawnego mocarza Lenniego, która z pewnością pozostanie w pamięci wszystkich widzów.

Kolejne Preteksty już za rok. I choć trudno będzie jeszcze podwyższyć poziom całego festiwalu, to jego organizatorzy dołożą wszelkich starań, by tak się stało. Dziękujemy za liczny udział we wszystkich wydarzeniach!

 

Zdjęcia Dorian Kaczmarek

Organizatorem Festiwalu, dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, już po raz trzeci będzie Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna razem z Miastem Gnieznem. Partnerami wydarzenia są: Stowarzyszenie Ośla Ławka oraz Miejski Ośrodek Kultury.

 

 

Wierszokleci też poeci czyli Preteksty dla najmłodszych

Literatura dla dzieci w wieku przedszkolnym jest rodzajem sztuki przekazywanej małym odbiorcom przede wszystkim za pośrednictwem rodziców, nauczycieli czy bibliotekarzy. Biblioteka stwarza dzieciom różnorodne możliwości obcowania z literaturą piękna.
Podczas XI Festiwalu Literackiego „Preteksty” odbyły się warsztaty dla dzieci „Wierszokleci też poeci”. Okazało się że, najmłodsi mają rozbudzoną wrażliwość słuchową na rym i rytm, na piękno słowa. Tego na pewno uczy klasyka poezji dziecięcej. Z pomocą przychodzą tacy autorzy jak: Julian Tuwim czy Jan Brzechwa. Ich twórczość zaspakaja ciekawość świata dziecka i pozwala na wykształcenie poczucia humoru.

Nie mogło też zabraknąć współczesnej poezji gościa festiwalu Michała Rusinka. Wierszowane teksty z książki „JAK PRZEKLINAĆ? PORADNIK DLA DZIECI” ukazały nowe, świeże i zabawne przykłady, świadczące o tym, że można kląć ładnie i niepowtarzalnie, np.: „wtedy powietrza nabierz w płuca i zaklnij sobie: KOMBA BRUCA, klniesz, tak by bratu poszło w pięty: A NIECH CIĘ PORWIE BLADEK KRĘTY!„

Zarówno klasyczna, jak i współczesna poezja dla dzieci zachęca do zabaw językowych w różnego rodzaju rymowankach, wyliczankach czy tworzenia nietypowych wyrazów i wyrażeń.

Poznawanie liter, słów to pierwszy krok do własnej, niepowtarzalnej twórczości, najpierw wierszokleckiej a potem poetyckiej. Powstałe na warsztatach litery stały się elementem „poetyckiego prania” w Filii nr 2 przy ul. Staszica 12a w ramach akcji Cała Polska Czyta Dzieciom.

 

 

Pierwszy dzień XI Festiwalu Literackiego Preteksty

W Latarnia na Wenei pokaźne grono słuchaczek i słuchaczy zgromadził Jakub Małecki. Autor m.in. „Dygotu”, „Horyzontu” i „Rdzy” zasłuchanym opowiadał o swojej drodze – od pracownika banku do poczytnego autora. Poważne tematy przeplatały się z anegdotkami związanymi z wyrzuceniem pierwszej książki do kosza czy ucieczce z pierwszego spotkania autorskiego.
Pisarz sporo miejsca poświęcił także kwestii szufladkowania twórców przez recenzentów, odżegnując się trochę od wszystkich łatek przypinanych mu przez znawców. Podkreślił kilkukrotnie, że zdanie czytelnika jest dla niego o wiele ważniejsze niż opinie krytyków, a recenzji swoich książek nie czyta już od wielu lat.
Zebrani na Latarni z pewnością zapamiętają Jakuba Małeckiego jako sympatycznego, pełnego humoru człowieka z jasno wyklarowaną wizją tego, co i jak chce tworzyć. Dodatkową gratką dla uczestników spotkania była możliwość zakupu książek autora oraz zdobycia dedykacji. No i tylko ci, którzy byli na spotkaniu w Gnieźnie wiedzą, dlaczego Jakub Małecki z wielką pasją pochłania kolejne kryminały J.K. Rowling.

Donguralesko, Gural, Hardcorowy Papa, Osieroconych Płyt Selektor, jakkolwiek nazwiemy Piotra Górnego, od prawie 30 lat pozostaje on jednym z najważniejszych głosów na polskiej scenie rapu. I głosu tego można było (i warto było!) posłuchać podczas drugiego dnia Pretekstów na spotkaniu w Latarni na Wenei.
„W muzyce jest cały czas poszukiwanie” – to chyba najlepsze podsumowanie rozmowy, której przysłuchiwała się gnieźnieńska publiczność. Twórca mówił wiele o swoich inspiracjach muzyką świata, etnicznością, folkiem i tym, jaki te melodie mają wpływ na niego i jego twórczość. Zebrani mogli dowiedzieć się także, że raper lubi czytać na głos poezję (bo tylko tak warto ją czytać) oraz, że jeden z pierwszych koncertów zagrał w Gnieźnie.
Z pewnością osoby, które przyszyły na spotkanie z Guralem nie znając jego twórczości mogły być pozytywnie zaskoczone wielością tematów poruszanych podczas rozmowy oraz przenikliwością stwierdzeń dotyczących zarówno historii polskiej sceny muzycznej, jak i wydarzeń zupełnie współczesnych.

Zdjęcia Dorian Kaczmarek

Organizatorem Festiwalu, dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, już po raz trzeci będzie Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna razem z Miastem Gnieznem. Partnerami wydarzenia są: Stowarzyszenie Ośla Ławka oraz Miejski Ośrodek Kultury.

 

XI PRETEKSTY: Wierszokleta też poeta – warsztaty dla dzieci

Wrodzona wrażliwość dziecka na rym, rytm i melodię powoduje, że bez trudu zapamiętuje kolejne wersy. Nawet jeśli nie rozumie znaczenia poszczególnych słów, poddaje się oddziaływaniu poezji dzięki nastrojowi i melodyjności wiersza. Jednak dziecko w wieku przedszkolnym jest nie tylko słuchaczem ale także twórcą, tworzy pierwsze rymowanki, krótkie wierszyki z poznanych słów. Aby jednak zostać prawdziwym poetą musi przeżyć fazę wierszoklety.
Pierwsze rymowanki, wyliczanki i wierszyki będą tematem warsztatów przeprowadzonych 02 i 03 września o godz. 10.00 w Filii nr 2 Biblioteki Publicznej Miasta Gniezna przy ul. Staszica 12a. Zapraszamy na odkrywanie własnych bzików i talentów z dużą dawką humoru.

A wszystko to w ramach akcji Cała Polska Czyta Dzieciom podczas XI Festiwalu Literackiego „Preteksty”.

XI Festiwal Literacki Preteksty organizują: Miasto Gniezno wraz z Biblioteką Publiczną Miasta Gniezna.
Wsparcia udzielają partnerzy: Miejski Ośrodek Kultury, Stary Ratusz w Gnieźnie, Stowarzyszenie “Ośla Ławka”, Latarnia na Wenei, Stowarzyszenie “Fantasmagoria”, Klub Krytyki Politycznej w Gnieźnie.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

 

Święto Słowa po raz jedenasty!

Od 2 do 5 września 2021 r. Gniezno już 11 raz stanie się Literacką Stolicą Polski i areną ciekawych wydarzeń, dla których wspólnym mianownikiem jest właśnie Literatura.

Spotkania autorskie, slam poetycki, pasjonujące spektakle oraz nietuzinkowe koncerty, to tylko niektóre z pozycji programu, który ma ambicję przynajmniej „nie być słabszym” od ubiegłorocznego.  Wśród zaproszonych gości, którzy przyjadą do Pierwszej Stolicy,  możemy wymienić: prof. Jerzego Bralczyka, Jakuba Małeckiego, Michała Rusinka, Filipa Springera, Daniela Wyszogrodzkiego, a także Piotra Górnego, znanego szerzej pod artystycznym pseudonimem „DonGURALesko”. Honor Gniezna reprezentować będzie niezastąpiona prof. Eliza Grzelak, która przyjrzy się funkcji ogrodu w literaturze.

Teatr, czerpiący inspirację w Literaturze, od początku towarzyszy „Pretekstom”. Nie inaczej będzie w tym roku. Festiwalowa publiczność weźmie udział w premierze nowego spektaklu Teatru Wszelki Wypadek, a mianowicie „Emigrantów” na podstawie dramatu Sławomira Mrożka w reżyserii Tomasza Kujawskiego. Tenże sam zespół przypomni także własną sceniczną interpretację słynnej powieści Johna Steinbecka „Myszy i ludzie”. „Czarnym koniem” programu może okazać się z kolei spektakl „Projekt: Świteź” w wykonaniu Grupy Teatralnej „Daj ać!: poza”, a koncertowe atrakcje zapewni grupa Szegetz, która przedstawi materiał z najnowszej płyty „Przedświt”.

Nie zabraknie i wydarzeń skierowanych do najmłodszych miłośników literatury. Dla nich Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna przygotowała warsztaty „Wierszokleci też poeci”. O emocje i poetycką część programu zadbał, popularny już środowisku literackim, Slam Poetycki im. Franciszka Rabelais’a, na którym pojawiły się slamerskie sławy z całej Polski. Wydarzenie to odbyło się wyjątkowo wcześniej, 13 sierpnia 2021 r. z bardzo ważnego powodu: otrzymania prawa do kwalifikacji laureatów do wrześniowych Mistrzostw Polski w Slamie.

Festiwalowi towarzyszyć będą także dwie bardzo ciekawe wystawy.  Filia nr 2 przy ul. Staszica 12a gościć będzie, dzięki uprzejmości Narodowego Centrum Kultury, wystawę „LEM” poświęconą postaci Stanisława Lema, prekursora fantastyki naukowej w naszym kraju. W plenerze z kolei przyjrzymy się dziejom gnieźnieńskiej książnicy, która w zeszłym roku obchodziła swoje 75. urodziny.

Organizatorem Festiwalu, dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, już po raz trzeci będzie Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna razem z Miastem Gnieznem. Partnerami wydarzenia są: Stowarzyszenie Ośla Ławka oraz Miejski Ośrodek Kultury. 

Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Obowiązuje reżim sanitarny.

 

XI Festiwal Literacki PRETEKSTY
Gniezno, 2-5 września 2021
PROGRAM

 

02 września 2021 r. (czwartek)
10.00 „Wierszokleci też poeci”/ warsztaty dla dzieci/ Filia nr 2 BPMG
18.00 Jakub Małecki/ spotkanie autorskie/ Latarnia na Wenei
20.00 Piotr Górny (aka DonGURALesko)/ spotkanie autorskie/ Latarnia na Wenei

03 września 2021 r. (piątek)
10.00 „Wierszokleci też poeci”/ warsztaty dla dzieci/ Filia nr 2 BPMG
17.30 „Projekt: Świteź”/ Grupa Teatralna „Daj ać!: poza”/ spektakl/  Latarnia na Wenei
19.00 prof. Jerzy Bralczyk/ spotkanie autorskie/ Dziedziniec Starego Ratusza
20.30 Szegetz/ koncert/ Latarnia na Wenei

04 września 2021 r. (sobota)
16.00 prof. Eliza Grzelak „Pamiętajmy o ogrodach”/ spotkanie autorskie/ Dziedziniec Starego Ratusza
18.00 Filip Springer/ spotkanie autorskie/ Dziedziniec Starego Ratusza
20.00 Emigranci/ Teatr Wszelki Wypadek/ spektakl/ Latarnia na Wenei

05 września 2021 r. (niedziela)
16.00 Daniel Wyszogrodzki/ spotkanie autorskie/ Latarnia na Wenei
18.00 Michał Rusinek/ spotkanie autorskie/ Dziedziniec Starego Ratusza
20.00 Myszy i Ludzie/ Teatr Wszelki Wypadek/ spektakl/ Latarnia na Wenei

WYSTAWY:
LEM/ hol Fili nr 2/ ul. Staszica 12a
Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna 75+1/ skwer przy pomniku św. Wojciecha

XI PRETEKSTY: prof. Eliza Grzelak / Filip Springer – spotkania autorskie

Spieszymy z kolejnymi zaproszeniami na wydarzenia tegorocznego XI Literackiego Festiwalu Preteksty. Liczymy, że powitacie je z radością. Szczególnie, że tematyka sobotnich spotkań będzie rozbrzmiewać w bardzo aktualnych tonach – wpływu człowieka na kształt Ziemi.

Pierwsze spotkanie będzie dotyczyło antropocenu. Tak określa się obecną erę – dominacji człowieka, który radyklanie przeobraził oblicze planety. Spotkanie z prof. Elizą Grzelak pn. „Pamiętajmy o ogrodach” będzie dotyczyło ogrodów w antropocenie. Bo właśnie te zielone „oazy” na tle zdewastowanej planety są jednym z naukowych zainteresowań prof. Grzelak. I tematem wyjątkowo ciekawym, nie tylko dla naukowców i studentów. Nie ma wątpliwości, że obecnie przeżywamy „zielony boom” – działki, ogrody, ukwiecone balkony, oblężone sklepy ogrodnicze to przejaw wyraźnego zwrotu ku naturze. Dawne hasło – „działka moje hobby” – znów jest aktualne. Kupujemy działki, sadzimy dzikie łąki, kwiaty doniczkowe zmieniają nasze mieszkania w zielone dżungle, a balkony toną w kwiatach i ziołach! Skąd to pospolite ogrodnicze/ogrodowe ruszenie? Jak mają się współczesne wizje ogrodu w czasach klimatycznej katastrofy? Dlaczego i przed czym szukamy schronienia w „zielonym”? Czym jest ogród ekologiczny i ogród przyjazny? To fascynujące tematy i bardzo bliskie wielu z nas. Dlatego gorąco zapraszamy na spotkanie z prof. Elizą Grzelak w sobotę 4 września o godz. 16.00, na Dziedzińcu Starego Ratusza.

Profesor Elizy Grzelak przedstawiać nie trzeba – zajmuje się językoznawstwem, szczególnie komunikologią. Od 2010 roku jest wykładowcą w Instytucie Kultury Europejskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza. Karierę zawodową rozpoczynała na Wydziale Filologii Polskiej i Klasycznej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, gdzie przepracowała 26 lat. Cieszy się uznaniem nie tylko środowiska naukowego, ale też ogromną sympatią studentów oraz mieszkańców Gniezna. Dodajmy, – w kontekście tematu spotkania – że pani profesor jest też zapaloną ogrodniczką.

Dokładnie dwie godziny później o 18.00 na scenie Dziedzińca Starego Ratusza pojawi się kolejny gość – Filip Springer. Fotograf i reportażysta, a także śmiały komentator współczesności.
W swojej twórczości Springer zainteresowany jest skalą makro. Skupia się na przestrzeni i architekturze.
Zadebiutował reportażem „Miedzianka. Historia znikania”, w którym opisał dzieje dolnośląskiego górniczego miasteczka powstałego ponad siedemset lat temu, które praktycznie zniknęło z powierzchni ziemi. Dziś to miejsce – Miedzianka – między innymi dzięki książce ponownie pojawia się na turystycznych i kulturalnych mapach świata za sprawą festiwalu literackiego MiedziankaFest, którego Springer jest współtwórcą. Publikacja została bardzo dobrze przyjęta w środowisku literackim – znalazła się w finale Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego za Reportaż Literacki 2011, Nagrody Literackiej Nike w 2012 roku, zdobyła też nominację do Nagrody Literackiej Gdynia 2012. Kolejne publikacje „Źle urodzone. Reportaże o architekturze PRL”, „Zaczyn. O Zofii i Oskarze Hansenach”, „Wanna z kolumnadą”, czy „13 pięter” zjednały ich autorowi sporą grupę adoratorów. „Źle urodzone” okrzyknięto tytułem Książki Roku Plebiscytu 2012 Radiowego Domu Kultury Programu 3 Polskiego Radia, „13 pięter” otrzymało Śląski Wawrzyn Literacki. Grono miłośników twórczości Springera wykracza poza granice kraju – reportaże tłumaczone są na angielski, niemiecki, rosyjski i węgierski.
Obecnie współpracuje z Instytutem Reportażu w Warszawie, przy którym założył wraz z Julią Fiedorczuk nowatorską Szkołę Ekopoetyki. Jest stałym współpracownikiem miesięcznika „Pismo”, dla którego pisze reportaże w ramach cyklu klimatycznego, oraz miesięcznika „Znak”, dla którego pisze felietony.

Zdjęcie prof. Elizy Grzelak – Jakub Dzionek, Filipa Springera – Lechosław Kwiatkowski.

XI Festiwal Literacki Preteksty organizują: Miasto Gniezno wraz z Biblioteką Publiczną Miasta Gniezna.
Wsparcia udzielają partnerzy: Miejski Ośrodek Kultury, Stary Ratusz w Gnieźnie, Stowarzyszenie “Ośla Ławka”, Latarnia na Wenei, Stowarzyszenie “Fantasmagoria”, Klub Krytyki Politycznej w Gnieźnie.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

 

XI PRETEKSTY: Michał Rusinek – spotkanie autorskie

Chcemy, aby XI Festiwal Literacki PRETEKSTY gościł długo w Waszej pamięci, postanowiliśmy zatem pięknie go zakończyć. Na „pożegnalne” festiwalowe spotkanie zaprosiliśmy autora „Pypci na języku”, „Nic zwyczajnego. O Wisławie Szymborskiej” i „Wierszyków domowych” – Michała Rusinka. Rozmowa z gościem w niedzielę 5 września o godz. 18.00 na Dziedzińcu Starego Ratusza.

Jego twórczość sięga w różne strony literackiego świata, co być może powoduje zdziwienie, że „ten pan Rusinek” od książki o Szymborskiej i tamten „Pan Rusinek” – językoznawca, i jeszcze jeden Rusinek – piszący piosenki – to ten sam twórca.

Ale wymieńmy wszystko w jako takim porządku, więc po pierwsze: Michał Rusinek to językoznawca. Jego literacki debiut: „Między retoryką a retorycznością” wiele miał wspólnego z pracą doktorską pisaną na Uniwersytecie Jagiellońskim. Z uczelnią związany jest do dzisiaj – na Wydziale Polonistyki prowadzi zajęcia z teorii literatury, teorii przekładu i creative writing. Pisuje także felietony o książkach i języku.

Następnie trzeba wspomnieć postać Wisławy Szymborskiej. Wkrótce po otrzymaniu przez poetkę Nagrody Nobla to właśnie Michał Rusinek został jej sekretarzem. Tę funkcję pełnił aż do śmierci poetki. Jest „ojcem chrzestnym” nazw żartobliwych gatunków literackich stworzonych przez Szymborską: lepiej, odwódka i moskalik. Od 2012 roku jest prezesem Fundacji imienia Wisławy Szymborskiej.

Bywa tłumaczem z języka angielskiego i pisuje książki dla dzieci – z wielkimi sukcesami. Był dwukrotnie wyróżniony w konkursie Świat Przyjazdy Dziecku, organizowanym przez Komitet Ochrony Praw Dziecka, za książki “Gdziekolwiek jestem – jest i Miś” oraz „Wihajster”. Z kolei „Wierszyki domowe” uzyskały tytuł Książki Roku Polskiej Sekcji IBBY oraz zostały wpisane na listę Białych Kruków – White Raven.

Kalejdoskop twórczych aktywności Michała Rusinka mieści jeszcze sporo, żeby tylko wspomnieć: słuchowiska radiowe, piosenki (m.in. dla Grzegorza Turnaua i Anny Marii Jopek), czy libretta musicali.

Mieszka i pracuje w Krakowie.

XI Festiwal Literacki Preteksty organizują: Miasto Gniezno wraz z Biblioteką Publiczną Miasta Gniezna.
Wsparcia udzielają partnerzy: Miejski Ośrodek Kultury, Stary Ratusz w Gnieźnie, Stowarzyszenie “Ośla Ławka”, Latarnia na Wenei, Stowarzyszenie “Fantasmagoria”, Klub Krytyki Politycznej w Gnieźnie.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Zdjęcie Beata Zawrzel

 

XI PRETEKSTY: prof. Jerzy Bralczyk – spotkanie autorskie

Jest naprawdę niewiele osób cieszących się tak wielkim autorytetem i jeszcze mniej tych, które dodatkowo darzy się też niesłabnącą sympatią. Połączenie tych dwóch postaw – szacunku do imponującej wiedzy oraz sympatii do człowieka o barwnej osobowości – doświadcza bez wątpienia, i to od dekad, nasz tegoroczny „PRETEKSTOWY” gość – profesor Jerzy Bralczyk.

Profesora Bralczyka zna każda Polka i każdy Polak. Jego zachwyt językiem polskim, wiedza i charyzma, z jaką opowiada o polszczyźnie stawia go na podium wśród jej popularyzatorów. Profesora po prostu chce się słuchać i…czytać. Na nasze czytelnicze szczęście jest on płodnym autorem – na koncie ma aż 27 książek, pisuje także felietony. Jest twórcą wielu radiowych audycji i programów telewizyjnych dotyczących języka polskiego. W pamięci wielu widzów zapisały się programy takie, jak: „Mówi się”, „Słowo o słowie”, „Na słówko”, „Słowo się rzekło”.

Jako językoznawca interesuje się głównie językiem mediów, reklamy i polityki. Choć pochodzi z Ciechanowa, to Warszawa jest miejscem, z którym związał się zawodowo. Na Uniwersytecie Warszawskim w 1969 roku obronił tytuł magistra filologii polskiej, by po kolejnych czterech latach uzyskać tytuł doktora nauk humanistycznych. Habilitował się w 1986 roku, a od roku 2000 może się poszczycić tytułem naukowym profesora. Od 1988 roku nieprzerwalnie związany jest z Uniwersytetem Warszawskim, gdzie obecnie wykłada na Wydziale Dziennikarstwa, Informacji i Bibliologii.

Należy do wielu stowarzyszeń językoznawczych, w tym do Rady Języka Polskiego, Polskiego Towarzystwa Językoznawczego, Komitetu Językoznawstwa PAN. Z zamiłowaniem zbiera wszelkie wydania „Pana Tadeusza,” a także podręczniki dobrego zachowania i mówienia.

Na rozmowę z profesorem Jerzym Bralczykiem zapraszamy drugiego dnia XI Festiwalu Literackiego Preteksty  – tj. 3 września o godz. 19.00 na Dziedzińcu Starego Ratusza, wstęp wolny.

XI Festiwal Literacki Preteksty organizują: Miasto Gniezno wraz z Biblioteką Publiczną Miasta Gniezna.
Wsparcia udzielają partnerzy: Miejski Ośrodek Kultury, Stary Ratusz w Gnieźnie, Stowarzyszenie “Ośla Ławka”, Latarnia na Wenei, Stowarzyszenie “Fantasmagoria”, Klub Krytyki Politycznej w Gnieźnie.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Zdjęcie Michał Mutor/agencja Gazeta